họa tiết trang trí của Kiến trúc Rococo

Kiến trúc Rococo – phong cách nghệ thuật đỉnh cao của nước Pháp

Là một trong những điểm đặc trưng dễ nhận ra nhất của nước Pháp, phong cách Rococo được đánh giá là một trong những phong cách kiến trúc xa hoa bậc nhất với hàng loạt chi tiết trang trí rườm rà, cầu kỳ và phức tạp. Vậy, có thật sự kiến trúc Rococo có xa xỉ không? Và liệu việc Rococo bị phê phán có đúng với sự thật? Hãy cùng Lythuyetkientruc tìm hiểu nhé.

Kiến trúc Rococo là gì? Vẻ đẹp đầy mâu thuẫn của Rococo

Sau thời kỳ suy thoái của phong cách kiến trúc Baroque, kiến trúc Rococo đã nhanh chóng xuất hiện và thay đổi một số quan điểm trong kiến trúc. Được ra đời vào thế kỷ 18 tại Pháp, phong cách Rococo được áp dụng phổ biến nhất trong giai đoạn của hoàng hậu Marie Antoinette. Từ “Rococo” là từ ghép, được ghép giữa từ rocaille (vỏ) và từ barocco. Vì thế, không khó để nhận ra phong cách Rococo thường sở hữu những đường cong trang trí dạng vỏ, và tập trung chủ yếu vào các họa tiết trang trí. Các công trình xây dựng áp dụng kiến trúc này đều sở hữu một phong cách nghệ thuật tổng thể với các vật dụng, họa tiết trang trí vô cùng lộng lẫy với các họa tiết cầu kỳ, phức tạp, kết hợp thêm những tác phẩm điêu khắc nhỏ xinh, hoặc những nguyên liệu trang trí giá trị cao như gương, kim loại mạ vàng, thảm thêu,….hoặc có thể kể thêm sự xuất hiện của những bức tranh sơn trên tường cầu kỳ và tinh tế.

Kiến trúc Rococo trong xây dựng
Được ra đời vào thế kỷ 18 tại Pháp, phong cách kiến trúc Rococo được áp dụng phổ biến nhất trong giai đoạn của hoàng hậu Marie Antoinette

Tuy nhiên, vì tập trung nhiều vào các họa tiết trang trí cũng như các vật điêu khắc xung quanh, kiến trúc Rococo bị khá nhiều chuyên gia phê bình nghệ thuật cho rằng đây là một phong cách kiến trúc phù phiếm, không thực tế. Ra đời sau kiến trúc Baroque, nhưng lại đối lập với Baroque, tiếp theo lại bị phong cách kiến trúc Tân cổ điển phủ định và thay thế, Rococo quả thật tạo cho người khác một cảm giác rất…tội nghiệp. Không đứng đắn và nghiêm nghị như Tân cổ điển, cũng không trang trọng như Baroque, Rococo đem đến cảm giác của một người đàn bà Pháp thế kỷ 18 gợi cảm, và có phần gì đó hơi….lẳng lơ. Vì vậy, không lấy làm lạ khi phong cách Rococo vừa được yêu thích, nhưng cũng nhận không ít lời chê bai.

Kiến trúc Rococo ở nước Pháp thế kỉ 18
Kiến trúc Rococo bị khá nhiều chuyên gia phê bình nghệ thuật cho rằng đây là một phong cách kiến trúc phù phiếm, không thực tế

Đặc điểm của phong cách kiến trúc Rococo

Khi đánh giá những phong cách kiến trúc bắt nguồn từ châu Âu, chúng ta có thể dễ dàng nhận thấy hai khuynh hướng nghệ thuật chính: hoặc là khuynh hướng mang đậm chất “cổ điển” như những công trình kiến trúc ở Hy Lạp, La Mã với vẻ đẹp đối xứng, đồng đều, hướng tới sự cân bằng và hài hòa, hoặc khuynh hướng kiến trúc thiên về sự lãng mạn, bay bổng và đậm chất cổ tích, huyền thoại như kiến trúc Gothic, kiến trúc Baroque,…Và đương nhiên, kiến trúc Rococo thiên về những đường nét bay bổng, lãng mạn đậm chất cổ tích hơn.

Để có thể đảm bảo được vẻ đẹp hài hòa và đặc trưng, Rococo có một số nguyên tắc, đặc điểm khi thiết kế như:

Giới hạn trang trí: thường được giới hạn trang trí trong các mặt đứng hoặc các facades bên ngoài và sử dụng những đường nét uốn lượn, họa tiết cầu kỳ, phức tạp.

họa tiết trang trí của Kiến trúc Rococo
Kiến trúc Rococo được giới hạn trang trí trong các mặt đứng hoặc các facades bên ngoài và sử dụng những đường nét uốn lượn, họa tiết cầu kỳ, phức tạp

Đường nét trang trí: chủ yếu sử dụng những họa tiết đường vòng, xoắn ốc hoặc được uốn lượn nhằm khắc họa rõ nét đặc trưng của phong cách kiến trúc này. Đặc biệt, Rococo thường nhấn mạnh vào việc trang trí các đồ vật nhỏ, các đồ nội thất xung quanh. Với những đường nét cầu kỳ, phức tạp và tỉ mỉ như vậy, kiến trúc Rococo phù hợp với những nguyên vật liệu hay chất liệu tôn đường nét như gỗ, tường các tòa nhà hoặc trang trí trong biệt thự, cung điện.

Như vậy, đặc trưng cơ bản nhất của phong cách Rococo chính là các họa tiết, đường nét trang trí uốn lượn, phức tạp. Sự khác biệt giữa kiến trúc Rococo và Baroque còn được thể hiện trong các nguyên vật liệu, nội thất trong các công trình kiến trúc.

Nội thất của kiến trúc rococo
Đặc trưng cơ bản nhất của kiến trúc Rococo chính là các họa tiết, đường nét trang trí uốn lượn, phức tạp

Sự khác biệt của kiến trúc Rococo ở các nước

Ở mỗi nước khác nhau, Rococo sẽ có những đặc điểm khác nhau để có thể phù hợp với văn hóa, khí hậu,…của mỗi vùng miền.

Kiến trúc Rococo ở Pháp: được mệnh danh là “kinh đô thời trang”, Rococo được thể hiện rất nhiều trong các phong cách nghệ thuật, nhất là những khung hình được thiết kế phức tạp và cầu kỳ cho gương và tranh, hoặc những đường nét đậm chất rocaille (vỏ) trong những bức tượng thạch cao được điêu khắc và mạ vàng. Ngoài ra, đồ nội thất của Pháp trong thời kì kiến trúc này sở hữu nhiều đường cong uốn lượn và các thiết kế thực vật.

Kiến trúc Rococo
Nội thất bên trong của một khách sạn được thiết kế theo Rococo ở Paris, Pháp

Kiến trúc Rococo ở Italia (Ý): mặc dù sở hữu khá nhiều đường nét tương tự như ở Pháp, nhưng Rococo Ý lại trở thành một biến thể đặc biệt hơn với các mảnh tường được sơn, vẽ với chủ đề cảnh quan ngoài trời hoặc những họa tiết đậm chất thiên nhiên như hoa, lá,…được vẽ trên nền xanh dương hoặc xanh lá cây, phù hợp với màu sắc của trường họa sĩ ở Venetian.

Tấm phòng khiêu vũ Kiến trúc Rococo ở Ý
Tấm phòng khiêu vũ được thiết kế theo kiến trúc Rococo ở Ý

Kiến trúc Rococo ở Anh: xuất hiện trong giai đoạn 1740 – 1750, tuy nhiên lại không đem lại tới những tác động lớn đến phong cách kiến trúc nước này. Rococo chỉ tác động lên họa tiết, hình dáng của các phong cách thiết kế nội thất hoặc trang trí,…mà không tác động quá nhiều đến lĩnh vực kiến trúc.

nội thất rococo
Rococo ở nước Anh chỉ tác động lên họa tiết, hình dáng của các phong cách thiết kế nội thất hoặc trang trí

Mặc dù hiện nay vẫn còn số lượng lớn các nhà phê bình nghệ thuật đánh giá Rococo là phong cách kiến trúc có tác động xấu tới xã hội, cầu kỳ và phức tạp quá mức cần thiết, thì Rococo vẫn được thừa nhận là một trong những thời kỳ quan trọng để phát triển kiến trúc châu Âu.

Như vậy, qua bài viết này, Lythuyetkientruc hy vọng bạn đã hiểu thêm về phong cách kiến trúc Rococo. Cảm ơn bạn đã dành thời gian đọc bài viết. 

Truy cập vào website Lythuyetkientruc.com để đọc những bài viết mới nhất về các phong cách kiến trúc hiện nay nhé.