kiến trúc cung đình Huế

Kiến trúc kinh thành Huế và những điều bạn chưa biết

Nhắc đến Huế mộng mơ, liệu ai có thể không “thổn thức”? Ngay từ thời xa xưa, Huế đã lọt vào “mắt xanh” của các chúa Nguyễn khi được lựa chọn làm “thủ phủ” xứ Đằng Trong. Trải qua gần 4 thể kỷ phát triển, hiện nay kiến trúc kinh thành Huế nhanh chóng trở thành một trong những điểm nhấn vô cùng đặc sắc, là di tích lịch sử đáng giá của nước ta.

Vì thế, trong bài viết này, hãy cùng tìm hiểu về kinh thành Huế xưa và kiến trúc cung đình Huế nhé.

Giới thiệu cơ bản về kiến trúc kinh thành Huế

Trước khi tìm hiểu về kiến trúc kinh thành Huế, chúng ta cần tìm hiểu một chút về kiến trúc cơ bản của cung đình.

Thông thường, không chỉ kiến trúc cung đình Huế, Hoa Lư, Hoàng thành Thăng Long,…đều có cấu tạo tương tự như nhau:

  • Kinh thành: là “trung tâm” của một đất nước, kinh thành là nơi dân cư sinh sống, thường được bao bọc bởi hệ thống tường thành, kết hợp với nhiều hệ thống bảo vệ để bảo đảm tính an toàn cho vua, hoàng tộc và các triều thần. Ở Việt Nam, hệ thống bảo vệ đa phần sử dụng: hào, thành gai, tường bắn, giác bảo,…
  • Hoàng thành: là lớp “bảo vệ” thứ hai bên trong kinh thành, có tác dụng bảo vệ cung điện của triều đình.
  • Tử cấm thành: là nơi sinh hoạt hằng ngày của vua và hoàng tộc, đồng thời cũng là nơi diễn ra các cuộc hội họp quan trọng.
kiến trúc kinh thành huế
Kinh thành Huế – niềm tự hào của dân tộc

Kinh thành Huế được xây dựng với diện tích hơn 500 héc-ta và được giới hạn bởi ba vòng thành lần lượt theo thứ tự: Kinh thành, Hoàng Thành và Tử Cấm Thành.

Kinh thành được xây dựng với núi Ngự Bình làm tiền án, kết hợp với hai hòn đảo nhỏ là Dã Viên Nam và Cồn Hiển trên sông Hương tạo thế Tả Thanh Long, Hữu Bạch Hổ bảo vệ Cố đô.

Kinh thành Huế được vua Gia Long xây dựng năm 1805, đến đời vua Minh Mạng mới hoàn thành (năm 1832). Bên trong kiến trúc của kinh thành Huế được xây dựng nhiều thành quách, cung điện và các công trình của hoàng gia. Tính đến thời điểm hiện tại, kinh thành Huế chỉ còn lại khoảng 140 công trình xây dựng lớn nhỏ.

Kiến trúc cung đình Huế

Tương tự như cấu trúc cơ bản, kiến trúc kinh thành Huế bao gồm 3 lớp:

  • Kinh thành Huế: có chu vi 10.571 mét với bề dày trung bình là 21.5 mét. Bao bọc bên ngoài kinh thành Huế là hệ thống hào nước, thành gai và 24 pháo đài nhằm mục đích phòng thủ, ngăn chặn người tự ý tiến vào bên trong kinh thành. Xung quanh kinh thành có 10 cửa chính lần lượt là:cửa Đông Bắc, cửa Chính Đông, cửa Đông Nam, cửa Thể Nhơn, cửa Quảng Đức, cửa chính Nam, cửa Tây Nam, cửa Chính Tây, cửa Tây Bắc và cửa Chính Bắc. Tuy nhiên dân chúng thường gọi bằng những cái tên thân thuộc hơn như cửa Hậu, cửa Đông Ba, Thượng Tứ,…Ngoài ra kinh thành còn có một cửa phụ thông với Trấn Bình Đài và Thái Bình Môn.
kiến trúc cung đình Huế
Kiến trúc cung đình Huế
  • Hoàng Thành được thiết kế gần như hình vuông với 4 cửa lần lượt các hướng Đông, Tây, Nam, Bắc: cửa Hòa Bình, cửa Chương Đức, cửa Hiển Nhơn và cửa Ngọ Môn. bên trong Hoàng Thành có hơn 100 công trình kiến trúc khác nhau như” Điện Thái Hòa, điện Phụng Tiên, Hiền Lâm Các, cung Trường Sanh, cung Diên Thọ, Thế Tổ Miếu, Hưng Tổ Miếu, Thái Tổ Miếu, Triệu Tổ Miếu,…
  • Tử Cấm Thành có chu vi 1.229,36 mét. Tử Cấm Thành bao gồm 7 cửa cùng với hàng loạt các công trình kiến trúc khác nhau để phục vụ cho cuộc sống của vua và hoàng thân quốc thích. Đây được đánh giá là một trong những công trình kiến trúc kỳ công và phức tạp nhất Việt Nam. Tuy nhiên, kiến trúc cung đình Huế đã bị phá hủy nặng nề vào năm 1945, nhiều công trình đã bị san phẳng.

Sơ đồ kinh thành Huế

sơ đồ kinh thành huế

Khám phá phong thủy của cố đô Huế

Với quan niệm từ xa xưa, “Thiên tử phải quay mặt về hướng Nam để cai trị thiên hạ” (Thánh nhân Nam diện nhi thính thiên hạ), kết hợp với việc thế đất đẹp của cố đô Huế, không lấy làm lẹ khi kiến trúc cố đô Huế được xây dựng đối xứng qua quỹ đạo, chếch về hướng Đông – Nam một góc nhỏ nhưng vẫn giữ được tư tưởng chính của thuyết phong thủy.

bên trong cố đô huế

Năm lối đi vào Ngọ môn kiến trúc kinh thành Huế tượng trưng cho Ngũ hành, trong đó lối đi dành riêng cho vua thuộc mệnh Thổ, với màu sắc tượng trưng là màu vàng. Ngoài ra, không thể không bội phục sự tài hoa của kiến trúc sư thời bấy giờ khi thiết kế lầu Ngũ Phụng với bộ mái biểu hiện của số 9 và số 5 (xét theo Kinh Dịch, 5 và 9 ứng với mạng Thiên Tử).

Như vậy, qua bài viết này, hy vọng bạn hiểu hơn về kiến trúc kinh thành Huế để có những trải nghiệm hoàn hảo nhất khi đến với thành phố mộng mơ này nhé. Nếu như bài viết này hữu ích, bạn đừng ngần ngại chia sẻ cho chúng tôi biết nhé. Cảm ơn bạn đã dành thời gian đọc bài viết.